Wody Polskie podpisały w czwartek ze Stowarzyszeniem Wielkie Jeziora Mazurskie 2020 porozumienie, które umożliwi uzyskanie środków z UE na drugi etap modernizacji infrastruktury żeglugowej szlaku jezior. Prace obejmą m.in. remonty kanałów: Sztynorckiego, Nidzkiego, Popówka i Jeglińskiego.

Porozumienie podpisane w Mikołajkach przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie i stowarzyszenie zrzeszające lokalne samorządy dotyczy II etapu projektu „Zielona infrastruktura Wielkich Jezior Mazurskich”. Umożliwi złożenie do końca czerwca wniosku o dofinansowanie z UE kolejnych inwestycji hydrotechnicznych i środowiskowych, które będą realizowane do 2029 r.

Łączna wartość obu etapów tego projektu to ponad 170 mln zł, z czego 58,8 mln zł stanowi dofinansowanie w ramach programu Fundusze Europejskie dla Warmii i Mazur 2021–2027.

Jak podkreślił prezes Wód Polskich Mateusz Balcerowicz, podpisanie porozumienia to znacznie więcej niż formalność.

- To decyzja, która realnie otwiera drogę do pozyskania środków unijnych i pozwala kontynuować długofalową strategię ochrony i rozwoju systemu Wielkich Jezior Mazurskich. Ten projekt łączy odpowiedzialność za środowisko z potrzebami mieszkańców i turystyki, a partnerstwo z samorządami jest gwarancją jego trwałości i spójności z rozwojem regionu – wskazał.

Według Wód Polskich projekt odpowiada na potrzeby ochrony wód, adaptacji do zmian klimatu oraz rozwoju infrastruktury żeglugowej i turystycznej. Zakłada m.in. zabezpieczenie brzegów jezior, rzek i kanałów przed postępującą erozją, poprawę jakości wód oraz odbudowę naturalnych połączeń hydrologicznych w całym systemie Wielkich Jezior Mazurskich.

Obejmuje również modernizację infrastruktury wodnej, tak aby była odporna na ekstremalne wahania poziomów wód, a także utworzenie lub odtworzenie bezpiecznych akwenów oraz tzw. portów schronienia, m.in. na jeziorach Grajewko i Popówka Wielka. Równolegle prowadzone będą działania mające zwiększyć bezpieczeństwo i komfort żeglugi, a w efekcie atrakcyjność turystyczną Mazur.

Pierwszy etap projektu dotyczy rozbudowy Kanału Grajewko, w tym umocnienia brzegów stalowymi ściankami szczelnymi i wykonanie tzw. główek wejściowych od strony jezior Niegocin i Grajewko. Kanał osiągnie docelowo parametry drogi wodnej klasy Ia. Wartość tego przedsięwzięcia to prawie 9,5 mln zł, z czego ponad 8,1 mln zł stanowi dofinansowanie z UE. Projekt jest w trakcie realizacji, a zakończenie robót zaplanowano na grudzień 2026 r.

Drugi etap obejmie kompleksową modernizację innych kluczowych kanałów: przebudowę Kanału Sztynorckiego i Nidzkiego, odbudowę Kanału Popówka i modernizację Kanału Jeglińskiego. Zakłada m.in. odbudowę zdegradowanych umocnień brzegowych, odmulenie kanałów, korektę geometrii koryt oraz wykonanie elementów infrastruktury związanej z ekologią i bezpieczeństwem. Szacunkowa wartość tych prac wyniesie 161 mln zł, z czego 50,7 mln zł ma stanowić planowane dofinansowanie z UE. Roboty budowlane mają rozpocząć się w 2027 r.

Tegoroczny sezon żeglugowy na Wielkich Jeziorach Mazurskich rozpoczął się 24 kwietnia. Wcześniej pracownicy Wód Polskich sprawdzili dno i głębokość torów wodnych, a następnie oznakowali szlaki żeglowne, żeby zapewnić bezpieczeństwo nawigacji. Na długości ok. 150 km rozstawiono blisko 400 boi i 100 znaków brzegowych. Instytucja od lat współpracuje także z Mazurskim Ochotniczym Pogotowiem Ratunkowym, które oznacza miejsca niebezpieczne poza głównym szlakiem żeglownym.

Od 1 maja zacznie działać system sygnalizacji ostrzegawczej przed niebezpiecznymi zjawiskami pogodowymi. Składający się z 17 masztów sygnalizacyjnych system działa automatycznie na podstawie komunikatów IMGW przez cały sezon żeglugowy. (PAP)

mbo/ mmu/