Ostróda: Pierwsze w regionie nowoczesne operacje urologiczne w szpitalu powiatowym

Trzy nowe procedury w ostródzkiej urologii

Pododdział Urologii Szpitala w Ostródzie wprowadza trzy metody leczenia, które wykorzystują nowoczesne technologie i pozwalają ograniczyć tradycyjną ingerencję chirurgiczną. Jak informuje placówka, jest pierwszym ośrodkiem w regionie, który stosuje wszystkie trzy rozwiązania.

Chodzi o nieodwracalną elektroporację (IRE) w leczeniu raka prostaty, laserowe wyłuszczenie gruczolaka prostaty metodą mini-ThuFLEP z wykorzystaniem cyfrowego endoskopu oraz zabieg RIRS, czyli usuwanie kamieni nerkowych laserem tulowym TFL z pompą Tidor kontrolującą ciśnienie wewnątrz nerki.

Choć każda z metod służy innemu celowi, łączy je małoinwazyjny charakter. Zabiegi wykonuje się bez nacięcia skóry albo z wykorzystaniem nakłucia. W wielu przypadkach oznacza to krótszy pobyt w szpitalu i szybszy powrót do codziennych zajęć. Pacjenci są leczeni w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia.

Leczenie raka prostaty z oszczędzeniem zdrowych tkanek

Pierwszą z nowych procedur jest nieodwracalna elektroporacja, określana skrótem IRE. To metoda leczenia ogniskowego raka prostaty, w której celem jest zniszczenie obszaru zajętego przez nowotwór przy możliwie dużym oszczędzeniu pozostałej części gruczołu.

Podczas zabiegu przez skórę krocza lekarz wprowadza cienkie elektrody igłowe. Wytwarzają one krótkie impulsy prądu o wysokim napięciu, które powodują nieodwracalne uszkodzenia błon komórek nowotworowych. Metoda nie opiera się na działaniu wysokiej temperatury, co pozwala ograniczyć ryzyko uszkodzenia sąsiadujących struktur, w tym naczyń krwionośnych, nerwów odpowiedzialnych za erekcję, cewki moczowej i zwieracza.

Precyzyjne umieszczenie elektrod ułatwia połączenie wcześniejszych obrazów rezonansu magnetycznego z obrazem USG uzyskiwanym podczas zabiegu. Dzięki temu lekarz może dokładniej zlokalizować zmianę i zaplanować leczenie.

IRE nie jest jednak metodą przeznaczoną dla każdego pacjenta z rakiem prostaty. Rozważa się ją u wybranych mężczyzn, u których nowotwór jest ograniczony do gruczołu, a jego ryzyko określono jako niskie lub pośrednie. Ostateczna kwalifikacja zależy od wyników biopsji i badań obrazowych. Po leczeniu konieczne są dalsze kontrole, w tym oznaczanie PSA i rezonans magnetyczny.

- W leczeniu ogniskowym kluczowe są właściwa kwalifikacja i dokładne zaplanowanie zabiegu. Celujemy w ognisko widoczne w rezonansie, a nie w cały gruczoł. Dzięki temu pacjent ma szansę zachować trzymanie moczu i sprawność seksualną, które po radykalnej operacji często są zagrożone - mówi lek. med. Marek Zawadzki, urolog współprowadzący Pododdział Urologii Szpitala w Ostródzie.

Laserowe leczenie łagodnego rozrostu prostaty

Druga procedura, mini-ThuFLEP, służy leczeniu łagodnego rozrostu prostaty. To częsta przyczyna problemów z oddawaniem moczu, szczególnie u starszych mężczyzn.

Podczas zabiegu lekarz wprowadza instrument przez cewkę moczową, bez nacinania skóry. Laser tulowy oddziela rozrośniętą tkankę, czyli gruczolaka, od torebki prostaty. Następnie tkanka jest usuwana z pęcherza i przekazywana do badania histopatologicznego.

Określenie „mini” odnosi się do zastosowania cieńszego instrumentu niż w klasycznej wersji zabiegu. Z kolei cyfrowy endoskop zapewnia obraz w wysokiej rozdzielczości, co pomaga lekarzowi precyzyjnie prowadzić laser i chronić sąsiadujące struktury, w tym zwieracz.

Metoda może być stosowana również u pacjentów z bardzo dużą prostatą. Laser jednocześnie przecina tkankę i tamuje krwawienie, a cewnik zwykle można usunąć po jednym lub dwóch dniach. Według informacji szpitala laserowe wyłuszczenie prostaty jest uznawaną alternatywą dla klasycznej elektroresekcji przezcewkowej (TURP) i operacji otwartej.

- Wyłuszczamy cały gruczolak, a nie tylko jego fragment. Dlatego efekt jest trwały, a ryzyko ponownego zabiegu w kolejnych latach jest bardzo małe. Cyfrowy endoskop daje nam obraz, jakiego wcześniej nie mieliśmy - dodaje lek. med. Marek Zawadzki.

Kamienie nerkowe usuwane bez nacięcia

Trzecia nowość to RIRS z wykorzystaniem lasera tulowego TFL i pompy Tidor. Metoda pozwala usuwać kamienie nerkowe bez nacinania skóry. Lekarz wprowadza giętki instrument przez cewkę moczową, pęcherz i moczowód aż do nerki, a następnie rozbija złogi na drobne fragmenty i pył za pomocą lasera.

W ostródzkim szpitalu nowością jest połączenie lasera z pompą, która podaje płyn płuczący, jednocześnie go odsysa i na bieżąco mierzy ciśnienie wewnątrz nerki. Jeśli zbliża się ono do ustalonej granicy, urządzenie automatycznie zmniejsza przepływ. Odsysanie przez koszulkę dostępową pomaga też usuwać pył i drobne fragmenty kamieni, poprawiając widoczność pola operacyjnego.

Kontrola ciśnienia ma znaczenie dla bezpieczeństwa pacjenta. Zbyt wysokie ciśnienie wewnątrz nerki podczas zabiegu może sprzyjać wystąpieniu gorączki i zakażeń. Monitorowanie jego wartości pozwala lekarzowi reagować w trakcie procedury i ograniczać to ryzyko. Jak informuje szpital, pacjent po takim zabiegu zwykle opuszcza placówkę następnego dnia.

- Ciśnienie wewnątrznerkowe to temat, któremu poświęcam pracę naukową. Do niedawna podczas RIRS nie znaliśmy jego wartości. Dziś widzimy je na ekranie w każdej sekundzie zabiegu i możemy reagować, zanim stanie się groźne dla pacjenta - wyjaśnia lek. med. Marek Zawadzki.

Zespół urologów rozwija ofertę leczenia

Nowe procedury są kolejnym etapem rozwoju ostródzkiej urologii. Wcześniej pododdział wprowadził między innymi mikrofalową ablację raka prostaty oraz leczenie zwężeń moczowodu i cewki moczowej przy użyciu balonów pokrytych lekiem.

Nowe zabiegi wykonuje zespół urologów Pododdziału Urologii Szpitala w Ostródzie: Marek Zawadzki, Krzysztof Kodrycki, Wojciech Lewandowski i Tomasz Kazik.

Wprowadzenie kolejnych metod oznacza dla pacjentów dostęp do bardziej zróżnicowanych możliwości leczenia na miejscu. Wybór konkretnej procedury zawsze zależy jednak od rozpoznania, wyników badań i indywidualnej oceny lekarskiej.